Polikistik Over (PCOS) kilo vermeyi neden zorlaştırıyor?
Polikistik over sendromunda (PCOS) kilo vermek neden zor? İnsülin direnci, kortizol, ödem ve hormon dengesizliğinin etkilerini bilimsel verilerle açıkladık. Etkili ve uygulanabilir çözümler içerir.
Yayın Tarihi: 12 Kasım 2025 | Okuma Süresi: ~6 dakika
Medikal içerik ekibi
PCOS (Polikistik Over Sendromu) üreme çağındaki kadınların yaklaşık %8–13’ünü etkileyen hormonal bir bozukluktur. Kilo alımı, göbek çevresinde yağlanma ve “ne yaparsam yapayım kilo veremiyorum” şikâyeti PCOS’un en yaygın belirtilerindendir. Ancak bunun altında yalnızca kalori değil, güçlü bir hormonal mekanizma yatıyor.
1. İnsülin Direnci (En Güçlü Engel)
PCOS’lu kadınların büyük bir kısmında insülin direnci görülür. Bu durum kan şekerini dengede tutmayı zorlaştırır, yağ depolamayı artırır ve açlık krizlerini tetikler.
2. Kortizol (Stres Hormonu) Sürekli Yüksek
Kronik stres kortizolü yükseltir; bu da özellikle karın bölgesinde yağlanmayı hızlandırır ve iştah kontrolünü bozar.
3. Leptin ve Ghrelin Dengesizliği (Tokluk Sinyali Bozulur)
Leptin “doydum” sinyali, ghrelin ise “acım” sinyali verir. PCOS’ta bu iki hormon dengesi bozulur, bu da kalori alımını fark ettirmeden artırır.
4. Ödem ve Enflamasyon
Kronik düşük düzeyli inflamasyon, vücudun su tutmasına ve şişkin görünüme neden olur. Bu durum tartıda gerçek kilo artışı gibi algılanır.
5. Tiroid Fonksiyonları Yavaşlayabilir
PCOS’lu kadınlarda hipotiroidi daha sık görülür. Bu da metabolizmayı yavaşlatarak kilo vermeyi daha da zorlaştırır.
6. Androjen Fazlalığı (Erkek Tipi Hormon Artışı)
Testosteron yükselmesi yağ dağılımını değiştirir, kas yapımını zorlaştırır, göbek çevresinde yağlanmayı artırır.
7. Uyku Kalitesi Düşer → Kilo Kaybı Yavaşlar
PCOS uyku apnesi ve uyku düzensizliği riskini artırır. Yetersiz uyku ise iştah hormonlarını olumsuz etkiler ve kilo vermeyi engeller.
—
PCOS’ta Kilo Vermeyi Kolaylaştıran 4 Kanıta Dayalı Strateji
✔ Düşük glisemik indeksli beslenme
✔ Haftada 3–4 gün kuvvet antrenmanı
✔ Günde 7–9 saat kaliteli uyku
✔ Stres yönetimi (kortizolü düşürmek kritik!)
—
❓ Sık Sorulan Sorular
• PCOS tamamen iyileşir mi?
PCOS kronik bir durumdur ancak doğru yaşam tarzı ve tedavi ile belirtiler büyük oranda kontrol altına alınabilir.
• PCOS’ta hangi diyet daha etkili?
Düşük glisemik indeksli, anti-inflamatuar beslenme modelleri en çok fayda gösteren yaklaşımdır.
• PCOS’ta ilaçsız kilo vermek mümkün mü?
Evet, birçok hasta doğru beslenme + egzersiz + uyku düzeni ile olumlu sonuç alır ancak kişiye göre ilaç desteği gerekebilir.
Bilimsel Referanslar:
- World Health Organization (WHO)
- National Institutes of Health (NIH) – PCOS Research
- Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism
Sağlık Rehberi:
- ✓ Kadınlarda hormon dengesizliği belirtileri
- ✓ İnsülin direnci belirtileri ve tedavisi
- ✓ Doğal yollarla ödem atma rehberi